Alzheimer: ‘Ik weet dat de dag komt dat hij me niet meer kent’

images-5Lucas (70) en Anneke (68) zijn zesenveertig jaar getrouwd. Vier jaar geleden bleek Lucas Alzheimer te hebben. Hij woont nu in verpleeghuis Vliethoven, maar Anneke heeft hem eerst vier jaar lang zelf thuis verzorgd.
De man van Anneke Molenaar (68) woont sinds november vorig jaar in Vliethoven. Vier jaar geleden werd bij hem Alzheimer geconstateerd. Anneke: “Lucas begon dingen te vergeten. Daar begint het. Hij heeft één zus gehad die maar zesenvijftig is geworden: zij had ook Alzheimer. En de moeder van onze schoondochter is er twee jaar geleden aan overleden. Dat is de moeilijkste periode voor hemzelf geweest. Hij wist heel goed wat hem te wachten stond”.

.

 

Dementie

Dementie is een verzamelnaam voor ruim vijftig ziektes. Alzheimer is een heel bekende vorm. Steeds meer zenuwcellen in de hersenen of verbindingen tussen deze zenuwcellen gaan bij dementie kapot waardoor de hersenen niet goed meer functioneren. Bij de één verloopt de achteruitgang heel snel, bij de ander langzamer. Uiteindelijk raakt iemand door de gevolgen van dementie zo verzwakt dat hij overlijdt door een ziekte of infectie, of het niet meer kunnen slikken.
Hulp
Anneke en Lucas hebben geprobeerd zo lang mogelijk alles samen en thuis te blijven doen. Het echtpaar kreeg hierbij hulp van Team290, een organisatie die naasten van mensen met dementie ondersteunt. Zonder deze hulp en begeleiding had Anneke het thuis nooit zo lang volgehouden, zegt ze. Toen alles steeds minder ging, ging Lucas eerst één dag, toen twee en later drie dagen in de week naar een zorgboerderij. Anneke: “Daarna is hij nog een tijdje twee dagen naar de dagbehandeling van Vliethoven geweest, tot er plek voor hem was. Dat vond ik het allermoeilijkste. Om ’s morgens te zeggen: je komt vanavond niet meer thuis”.

Rouwproces

Anneke hield de zorg voor haar man vol tot het echt niet meer ging. “Hij viel ’s nachts ondersteboven, werd incontinent. Hij is bijna twee meter lang. Ik kreeg hem haast niet meer overeind. Maar ik heb het gedaan en met liefde. We zijn zesenveertig jaar getrouwd geweest en hebben altijd alles samengedaan. Dat laat je niet los en nog niet.”
Alsof Alzheimer alleen nog niet genoeg was kreeg Lucas ook nog darmkanker, waar hij een blijvende stoma aan overhield. Langzaam maar zeker nam Anneke steeds meer taken van hem over. “Ik deed bijvoorbeeld nooit iets aan de boekhouding, daar was hij altijd heel secuur in. Dat hij medicijnen moest slikken wist hij niet meer. Ook zijn stoma heb ik altijd zelf verzorgd.”
Vier keer in de week gaat Anneke nu naar Lucas in Vliethoven, waar ze ‘gewone’ dingen met hem probeert te blijven doen. Wat ze erg moeilijk vindt is dat Lucas steeds meer moet inleveren. “Je merkt gewoon dat hij aftakelt. Hij heeft twee keer een longontsteking gehad, heeft epileptische aanvallen. Ik weet dat de dag komt dat hij me niet meer kent. Eigenlijk zit je in een soort rouwproces waar je in blijft hangen omdat je niks kunt afsluiten.”

Alleen

Lucas heeft ervoor gekozen om niet gereanimeerd te worden als hij ziek wordt. Anneke is blij dat ze die dingen nog besproken hebben. De laatste elf jaren woonde het echtpaar samen in een groot huis in Wagenborgen. Lucas heeft de makelaar zelf nog gebeld om het huis te koop te zetten. Sinds twee weken woont Anneke in haar nieuwe huis. “Dat zijn de moeilijke dingen. Hij heeft het huis wel te koop gezet maar ik kon hem niet meer vertellen dat het verkocht was en dat ik ging verhuizen. Ik ben nu voor het eerst echt alleen. We zijn vaak verhuisd en ik had nooit moeite met pakken. Maar nu moest ik mezelf echt een schop onder de kont geven want ik moest weer een stukje afscheid nemen. En dat doet pijn. Ik hou nog steeds heel veel van hem. Ik ga ook nooit weg zonder hem even vast te pakken en te zeggen: ik hou van jou. Meestal zegt hij: en ik van jou. Dan is het goed, dan heeft hij het gezegd.” Een tijdje terug keken ze samen een voetbalwedstrijd van Nederland in Vliethoven. “Hij heeft de hele wedstrijd hand in hand met me gezeten. Aan dat soort dingen hou je je weer vast. Dan denk ik: ik heb hem nog.”

Op gevoel

Anneke heeft altijd op haar gevoel vertrouwd vanaf het moment dat Lucas ziek werd. Ze liet hem zoveel mogelijk zijn gang gaan. Soms begon hij zich thuis ineens uit te kleden, ook als er bezoek was. “Laat maar geworden, zei ik dan. Dan gaf ik hem zijn pyjamabroek en dan trok hij die wel aan. Ik ben er gelukkig altijd vrij laconiek mee omgegaan.”
Dat is ook het advies dat Anneke zou geven aan partners van dementerende mensen. “Ik denk dat iedereen het op zijn eigen manier moet doen. Geduldig en lief blijven, dat is heel belangrijk. Niet steeds zeggen dat hij dingen fout doet, want hij weet het niet meer. Dat betekent jezelf heel vaak even terugroepen. En op andere momenten jezelf er toe zetten om door te gaan. Want je cijfert jezelf helemaal weg.”

Voor eeuwig

De laatste avond dat Lucas thuis was kwam hun oudste zoon thuis. Een vriend uit het dorp kwam ook slapen. Anneke: “Lucas bleef bij ons zitten tot half twaalf. Hij heeft nog een borreltje met ons gedronken. Het was net of hij ons een heel mooi afscheid gaf.” Eerder al was Lucas begonnen met het schrijven van briefjes die hij in huis neerlegde. “Ik wil graag iets anders in mijn hoofd maar weet dat het niet kan.” Op het deksel van een doos die in de badkamer lag stond: “Vergeef mij. Lucas.” Anneke: “Toen hij niet meer kon schrijven hebben we nog een keer tegenover elkaar gezeten aan tafel, en heb ik voor hem geschreven, dat wou hij graag. Zo schreven we onze brief aan elkaar. Daar ben ik nu wel blij mee. Vooral met die ene tekst van Toon Hermans, ik wil iets anders in mijn hoofd. Die staat op een kaartje met twee olifantjes voorop. Dat zijn Lucas en Anneke met de slurfjes in elkaar zeg ik altijd. Voor eeuwig verbonden."

Bron: de Eemsbode

Lees meer op: http://www.eemsbode.nl/nieuws/26072/ik-weet-dat-de-dag-komt-dat-hij-niet-meer-kent/#sthash.yLfIU4nN.dpuf